Opaal is een edelsteen met een kleurenspel van blauw, groen, oranje en rood dat bij elke beweging verandert. Dat schitteren heet opalescentie. Opaal is vrij zacht en bevat water, en is daardoor gevoeliger dan de meeste edelstenen. Bij het dragen en verzorgen vraagt hij iets meer zorg.
Wat is opaal?
Opaal is een waterhoudend mineraloïde zonder kristalstructuur. Hij bestaat uit piepkleine bolletjes kiezelzuur die regelmatig gerangschikt zijn, het licht breken en zo het kleurenspel vormen. Het watergehalte ligt meestal tussen 3 en 21 procent. Op de hardheidsschaal van Mohs komt opaal maar tot ongeveer 5,5 tot 6,5, een diamant tot 10. Deze eigenschappen bepalen hoe u opaal draagt: de steen krast sneller en is gevoelig voor stoten, droge lucht en hitte.
Opaal ontstaat in een heel lange tijd. Water met opgelost kiezelzuur sijpelt in kleine holtes in het gesteente, verdampt langzaam en laat de structuur van bolletjes achter. Omdat dat proces nooit twee keer hetzelfde verloopt, is geen opaal gelijk aan een andere.

Welke soorten en kleuren opaal zijn er?
De kleur van opaal loopt van melkachtig licht tot diepzwart. De belangrijkste soorten:
- Witte opaal: lichte, melkachtige grondkleur met een zacht kleurenspel, de meest voorkomende soort.
- Zwarte opaal: donkere ondergrond waarop de kleuren van het spectrum extra oplichten; de zeldzaamste en meest gezochte soort.
- Boulderopaal: opaal in zijn moedergesteente, vaak met krachtige, grote kleurvlakken.
- Vuuropaal: doorzichtig en oranjerood, vaak zonder het typische kleurenspel, maar met een warme eigen kleur.
- Gewone opaal: effen van kleur en zonder kleurenspel, bijvoorbeeld als roze of groene opaal.
De meeste edele opalen komen uit Australië; andere belangrijke vindplaatsen zijn Ethiopië en Mexico. Houdt u van het kleurenspel van opaal, dan vindt u bij andere cabochonstenen een alternatief, zoals onze ketting van 585 goud met perzikkleurige maansteen. De zachte glans van die steen doet aan opaal denken.
Wat maakt een opaal waardevol?
De waarde van een opaal hangt vooral af van hoe sterk en hoe veelkleurig het kleurenspel is. Het meest gezocht zijn stenen waarop alle kleuren van het spectrum levendig en gelijkmatig verdeeld zijn. De belangrijkste factoren:
- Kleurenspel: hoe helderder en gevarieerder de kleuren, hoe waardevoller. Rode en oranje tinten zijn zeldzamer dan blauw en groen.
- Grondkleur: een donkere ondergrond, zoals bij zwarte opaal, laat de kleuren sterker uitkomen.
- Patroon: grote, aaneengesloten kleurvlakken gelden als waardevoller dan kleine vlekjes.
- Helderheid en slijpvorm: opaal wordt bijna altijd als ronde cabochon geslepen, omdat het kleurenspel zo het best uitkomt.
Welke betekenis heeft opaal?
Aan opaal is door de tijd heen een heel wisselende betekenis gegeven. In de oudheid gold hij als gelukssteen en als symbool van hoop en zuiverheid, en de Romeinen rekenden hem tot de kostbaarste stenen. De naam gaat vermoedelijk terug op het Latijnse opalus of op het Sanskrietwoord upala („edelsteen“). Traditioneel staat opaal voor fantasie, creativiteit en innerlijke verandering, passend bij zijn wisselende kleurenspel.
In de 19e eeuw gold opaal een tijd lang als ongeluksbrenger. Dat bijgeloof gaat vooral terug op een roman van Sir Walter Scott en heeft geen enkele echte basis. Kort daarna zorgde koningin Victoria er voor een groot deel voor dat opaal zijn goede naam terugkreeg: ze gaf opalen cadeau aan haar familie en aan het hof. Nu geldt hij weer als steen van levensvreugde. Als geboortesteen hoort opaal bij oktober, en hij wordt graag gegeven bij bijzondere gelegenheden.
De betekenissen van opaal zijn cultureel en historisch overgeleverd. Een helende werking of een effect op de gezondheid heeft de steen niet.
Opaal bevat water. Direct zonlicht, de verwarming of een sauna kunnen de steen water onttrekken en fijne barstjes veroorzaken.
Splendido JewelryHoe verzorgt u opaal?
Omdat opaal zacht is en water bevat, vraagt hij meer aandacht dan hardere stenen. Met deze regels blijft het kleurenspel lang mooi:
- Alleen zacht reinigen: een licht vochtige, zachte doek is genoeg. Geen agressieve schoonmaakmiddelen en geen borsteltjes.
- Geen ultrasoonbad: ultrasone reinigers en stoomreinigers kunnen fijne scheurtjes veroorzaken.
- Beschermen tegen hitte en droogte: direct zonlicht, de verwarming of een sauna kunnen de steen water onttrekken en fijne barstjes veroorzaken.
- Chemische middelen vermijden: eerst parfum, haarlak en crème opdoen, daarna pas het sieraad omdoen.
- Stoten vermijden: doe het sieraad liever af bij sporten, schoonmaken of tuinieren.
- Zacht bewaren: apart van hardere sieraden, in een zacht zakje of etui.
Meer over het verzorgen van gevoelige stenen leest u in onze gids sieraden reinigen en verzorgen.
Opaalsieraden en alternatieven met glans
Opaal is geschikt voor sieraden die minder vaak een stoot krijgen dan een ring, zoals oorknopjes of hangers. Omdat hij minder hard is, wordt opaal vaak in een kastzetting gezet: die omsluit de rand van de steen en beschermt hem tegen stoten. Als geboortesteen van oktober is een sieraad met opaal ook een persoonlijk cadeau.
Vindt u opaal te gevoelig, maar houdt u wel van zijn glans, dan vindt u bij Splendido Jewelry zorgvuldig gekozen sieraden met andere edelstenen, zoals maansteen, amethist of topaas. U vindt ze bij onze gouden kettingen met edelstenen en gouden ringen met edelstenen. Het hele aanbod ziet u bij de gouden sieraden en zilveren sieraden.
Onze sieraden zijn van 585 goud, dat niet aanslaat, of van massief, gerhodineerd 925 zilver. We kiezen elk stuk zorgvuldig uit, grotendeels uit Italië. Bij Splendido Jewelry zijn verzending en retourzending gratis, en u hebt 30 dagen retourrecht.


































